Thương nhớ mười hai là một trong những tùy bút đẹp và giàu cảm xúc nhất của văn học Việt Nam thế kỷ XX. Cuốn sách mở ra dòng chảy miên man của ký ức, nơi mười hai tháng trong năm trở thành mười hai nốt nhạc trầm bổng của nỗi nhớ, của tình yêu quê hương, của Hà Nội và miền Bắc một thời đã xa.

Đây không chỉ là một tác phẩm văn chương, mà còn là một giấc mơ dài, được viết bằng ngôn ngữ Việt tinh tế, giàu nhạc tính và chan chứa tình người. Với bản in bìa cứng, minh họa công phu và hình thức mỹ thuật trang nhã do Đông A thực hiện, Thương nhớ mười hai trở thành một ấn phẩm có giá trị lâu dài cho cả người đọc và người sưu tầm sách đẹp.
TÙY BÚT THƯƠNG NHỚ MƯỜI HAI (BÌA CỨNG)
Vũ Bằng (1913–1984) là một trong những cây bút đặc biệt của văn học Việt Nam hiện đại. Ông sinh ra và lớn lên tại Hà Nội, gắn bó sâu nặng với nếp sống, phong tục và tinh thần của đất Bắc. Cuộc đời Vũ Bằng trải qua nhiều khúc quanh lịch sử, để rồi nửa đời sau phải sống xa quê hương, xa gia đình và xa Hà Nội.
Chính hoàn cảnh ấy đã tạo nên giọng văn rất riêng của Vũ Bằng. Văn ông không ồn ào, không phô trương, mà lặng lẽ, da diết, như một cuộc trò chuyện với chính mình. Thương nhớ mười hai được ông viết trong suốt hơn mười năm, từ 1960 đến 1971, tại Sài Gòn, hoàn toàn dựa vào ký ức và hoài niệm về miền Bắc. Đó là nỗi nhớ của một người xa quê, nhớ từng tháng, từng mùa, từng món ăn, từng thú vui và từng sắc thái rất nhỏ của đời sống Hà Nội xưa.
Ấn bản sử dụng phần văn bản từ bản in đầu tiên năm 1972 của nhà xuất bản Nguyễn Đình Vượng. Điều này đảm bảo tính nguyên bản và giữ trọn vẹn “hồn cốt” trong câu chữ của Vũ Bằng. Cuốn sách văn học này thuộc tủ sách Văn chương và Mỹ thuật của Đông A, dòng sách hướng đến sự kết hợp hài hòa giữa văn bản kinh điển và mỹ thuật minh họa.
- Tác giả: Vũ Bằng
- Minh họa: Duy Hưng
- Thể loại: Tùy bút
- Kích thước: 16 x 24 cm
- Số trang: 300
- Khối lượng: khoảng 800 gram
- Hình thức: Bìa cứng, có áo, in màu toàn bộ
- Đơn vị phát hành: Công ty Cổ phần Văn hóa Đông A
- Liên kết xuất bản: NXB Văn học
1. Thương nhớ mười hai – Một tùy bút đầy rung động
Không giống tiểu thuyết hay truyện ngắn, Thương nhớ mười hai không có cốt truyện theo nghĩa thông thường. Thay vào đó, nó là một dòng chảy ký ức hiền hòa qua 13 chương sách, trong đó mười hai chương tương ứng với mười hai tháng trong năm và chương cuối dành riêng cho Tết.
Mỗi tháng là một lát cắt ký ức, một không gian cảm xúc riêng. Ở đó có sự chuyển mùa của đất trời, có hoa lá, chim muông, có những món ăn theo mùa, những thú vui tao nhã, những phong tục rất Bắc, rất Hà Nội. Mùa xuân bắt đầu khe khẽ từ cái “rét ngọt” của tháng Giêng, nơi những cơn mưa xuân lây rây làm thức tỉnh vạn vật. Cho đến những cơn gió heo may đêm thu mang theo cái se lạnh đặc trưng và hương sắc dịu dàng của cốm mới.
Qua ngòi bút của Vũ Bằng, những sản vật bình dị như bát canh rau sắng, quả hồng hạc, hay bát bún riêu cũng trở nên lấp lánh và đầy linh hồn. Tác phẩm không chỉ là miêu tả cảnh vật, mà là miêu tả cái “tình” gắn bó giữa con người với thiên nhiên và con người với con người. Vũ Bằng từng viết rằng ông muốn ghi lại “mười hai cuộc đổi thay tiết trời, mười hai sự rung động uyển chuyển của năm tháng, của chim muông, của sắc đẹp, của hoa lá, của thương yêu, tình tứ”. Chính tinh thần ấy làm nên linh hồn của cuốn sách.
Tác phẩm được xem là một điển hình cho phong cách văn chương Vũ Bằng. Câu văn của ông trong sáng, mềm mại, giàu nhạc tính và rất thuần Việt. Không cầu kỳ, không khoa trương, nhưng mỗi câu chữ đều có sức gợi lớn. Khi đọc, người đọc cần thời gian để cảm, để thấm, để những câu chữ lặng lẽ ngấm vào ký ức của chính mình. Chính điều đó làm nên sức sống bền bỉ của tác phẩm qua nhiều thế hệ.
2. Hà Nội và miền Bắc hiện lên từ ký ức
Trong Thương nhớ mười hai, Hà Nội không hiện lên như một địa danh cụ thể, mà như một miền ký ức sống động. Đó là Hà Nội của mưa phùn tháng Giêng, của gió heo may tháng Chín, của mùi cốm, mùi hoa bưởi, của những bữa cơm gia đình giản dị nhưng đầm ấm.
Miền Bắc trong sách là miền Bắc của phong tục, của lễ nghi, của nhịp sống chậm rãi và tinh tế. Người đọc không chỉ “thấy” Hà Nội, mà còn “ngửi” được mùi hương, “nghe” được âm thanh và “chạm” được vào không khí của một thời đã xa.
3. Những mảnh ghép đời sống gần gũi
Một nét đặc sắc của Thương nhớ mười hai là cách Vũ Bằng kể về ẩm thực và sinh hoạt đời thường. Từ những món ăn theo mùa, những thú vui tao nhã cho đến những phong tục quen thuộc của người Hà Nội, tất cả đều được viết bằng giọng văn nâng niu, trân trọng.
Ẩm thực trong sách không phải để khoe ngon, mà để gợi nhớ. Mỗi món ăn gắn với một tháng, một mùa, một tâm trạng. Qua đó, người đọc cảm nhận được mối liên hệ sâu sắc giữa con người và thiên nhiên, giữa đời sống vật chất và đời sống tinh thần.
4. Minh họa lấy cảm hứng từ tranh lụa của Duy Hưng
Điểm nhấn khác biệt của ấn bản Đông A chính là phần minh họa của họa sĩ trẻ Duy Hưng. Lấy cảm hứng từ dòng tranh lụa Việt Nam đầu thế kỷ XX, Duy Hưng đã học hỏi cách tạo hình và màu sắc từ những danh họa huyền thoại như “Tứ kiệt trời Âu” (Phổ – Thứ – Lựu – Đàm), những nghệ sĩ cũng từng sống trong cảnh xa quê.
Các minh họa không nhằm diễn giải câu chữ, mà song hành cùng văn bản để mở rộng không gian cảm xúc. Mỗi trang tranh gợi nên vẻ đẹp trong trẻo, mơ màng của Hà Nội xưa, với nét thanh nhã, cổ điển và giàu chiều sâu hoài niệm. Nhờ sự hỗ trợ của kỹ thuật in hiện đại, từng minh họa mang lại cảm giác mềm mại như vân lụa được hiển thị sống động trên trang giấy, giúp người đọc không chỉ đọc chữ mà còn “ngắm” ký ức.
Với hình thức bìa cứng, in màu toàn bộ và minh họa tinh tế, Thương nhớ mười hai không chỉ là một cuốn sách để đọc, mà còn là một ấn phẩm đáng lưu giữ trong tủ sách gia đình hoặc món quà lưu niệm ý nghĩa để gửi tới những người con Hà Nội xa quê. Đây là cuốn sách có thể đọc lại nhiều lần, mỗi lần lại thấy thêm một tầng cảm xúc mới.
5. Giá trị văn học và văn hóa của Thương nhớ mười hai
Thương nhớ mười hai được đánh giá là một trong những tác phẩm xuất sắc nhất viết về Hà Nội và miền Bắc. Cuốn sách là tư liệu văn hóa quý giá về phong tục, nếp sống và tinh thần người Hà Nội xưa. Qua từng trang viết, những giá trị văn hóa truyền thống hiện lên thật sống động, giúp chúng ta trân trọng hơn những di sản quý báu của cha ông.
Bên cạnh giá trị văn chương, tác phẩm còn mang ý nghĩa giáo dục sâu sắc, là cầu nối giúp thế hệ trẻ thấu hiểu và thêm yêu mến cội nguồn dân tộc. Giữa nhịp sống hiện đại hối hả, những câu chữ của Vũ Bằng giúp người đọc nhận ra nét đẹp bình dị nhưng cao quý của văn hóa truyền thống.
Đối với những người từng sống ở Hà Nội, cuốn sách gợi lại ký ức thân quen. Với những người chưa từng trải qua Hà Nội của thế kỷ trước, tác phẩm mở ra một cánh cửa để hiểu và cảm nhận một không gian văn hóa đã lùi xa.
Thương nhớ mười hai là giấc mơ dài của Vũ Bằng về quê hương, là bản hòa tấu mười hai tháng của nỗi nhớ và tình yêu miền Bắc. Cuốn sách chạm đến người đọc không bằng kịch tính, mà bằng sự chân thành, tinh tế và sâu lắng. Đặt mua ngay sách tại WiixBook để mang về cho mình một khoảng lặng đầy cảm xúc của văn chương Việt.













